Con người ta thường có xu hướng lựa chọn hành động, cảm xúc, thái độ… ở một trong hai cấp độ chính mạnh – nhẹ, để thể hiện rõ ràng lựa chọn của mình cho bất kỳ vấn đề nào đó của cuộc sống, kiểu như “thà một phút huy hoàng rồi chợt tối, còn hơn le lói suốt trăm năm” (Trích – Giục Giã của nhà thơ Hoàng Diệu). Hình như như thế, họ mới tỏa rõ được bản sắc, được cái sự tự thỏa mãn, được cái tôi và minh bạch quyết định của họ?! Và vì thế các cặp từ thể hiện mực độ, đối lập như: mạnh – nhẹ, dữ dội – dịu êm, huy hoàng – le lói… trở thành phạm vi trạnh thái, tính chất giới hạn lựa chọn của nhiều người. Còn lại cái cấp độ trung gian, “vừa vừa” kia có vẻ như bị lẻ loi, ít ai để ý và lựa chọn đến. Phải chăng, sự “vừa vừa” làm cho mọi thứ nhàng nhàng, bình thường, mờ nhạt, không còn được nổi bật, ấn tượng gì và thiếu cảm xúc với cuộc sống cho nên người ta ít nhắm tới?

Trong cái sự uống cà phê, cặp từ “đậm” và “nhạt” chính là nằm trong hai cấp độ mạnh và nhẹ kia. Nó hay được giới ghiền cà phê nhắc đến nhiều nhất. Sở dĩ không phải là “đặc” và “loãng” mà là “đậm” và “nhạt” vì với cà phê, người ta hay dùng “đậm”, “nhạt” nhiều hơn. Đậm, ý muốn nói thêm là đậm đà, nhiều dư vị; “nhạt” chỉ sự nhạt nhẽo, ít giá trị, ít tinh chất… Có lẽ, từ đậm- nhạt ở đây, tạo nên liên tưởng hấp dẫn, đẹp đẽ hay nhấn mạnh hơn với từ đặc, loãng vậy.

Cũng lạ, người ghiền cà phê hay có thiên hướng tỏ rõ cái chất mạnh của mình trong cách uống cà phê bằng việc lựa chọn cà phê đậm. Kiểu như “đô mạnh” trong giới uống bia, uống rượu ấy. Đậm thì cà phê mới mạnh, và đậm thì thường đen, uống vào phải đắng gắt, pha vào đá lạnh cà phê vẫn giữ được màu đen đậm như thường! Mùi vị phải mạnh, ngào ngạt, phải làm nức mũi người uống.


Ly cà phê nguyên chất màu nâu, ít đậm có thể bị xem là cà phê loãng, kém chất lượng

Anh có biết uống cà phê không? Nếu đã biết anh phải chọn cái gì đó cho nó ra là cà phê, nó phải có đô mạnh ấy! Thế nó mới thể hiện được cái chất, cái phí phách của anh, thế nó với “máu”!

Vì thế, cà phê đậm trở thành thứ cà phê có giá trị rõ nhất, là lựa chọn của đa phần người biết uống cà phê, vì nó được cho một sự thách thức, một sự chinh phục, đã ghiền cà phê thì gu phải mạnh là thế.

Với lý đó, các chuyên gia quảng cáo, marketing một số thương hiệu cà phê như bắt được “bí kíp”, tâm lý người dùng nên cho ra đời những headline, slogan cho sản phẩm của mình và gãi đúng “chỗ ngứa” của dân ghiền cà phê, nào là: “cà phê cho phái mạnh”, “bạn đã đủ mạnh để thử”, “mạnh chưa đủ phải đúng gu” …Thế là sản phẩm tha hồ hốt bạc, tha hồ được chú ý và bán chạy như tôm tươi!

Cà phê mạnh thật! Chả hiểu hàm lượng cà phê, cách pha chế như thế nào mà chỉ trong mấy trăm gram cà phê như thế và chỉ tốn chưa đầy 5 ngàn đồng là thực khách có một gói “cà phê đậm”, nếu pha vào một ly thì chỉ có mà đậm thoải mái trở lên, đậm đến đen luôn và mạnh là không thể tả nổi! Người uống cà phê có thâm niên nhấm vào cũng phải gật gù, lắc lư cơ thể, choáng ngợp: mạnh, đậm thật! Mà uống cà phê đậm này anh phải khỏe nhé! Vì nếu lúc đang mệt uống vào anh có thể chịu không nổi bởi cái sự đậm và mạnh của nó.

Cà phê đậm có thương hiệu là thế. Cà phê chưa hay không có thương hiệu cũng chẵng để tận dụng điểm này để cố gắng trong cuộc chạy đua cái đậm với những thương hiệu đàn anh của mình. Để có được ly cà phê đậm đen theo gu số đông người dùng người ta có muôn vàn cách thổi vào nó cái giá trị đậm kia. Họ rang thật cháy bắp, đậu nành và sử dụng hương liệu, thuốc ký ning (quinin) hoặc hóa chất khác tạo màu, tạo độ đắng. Thông thường họ cũng dùng thêm caramel nữa. “Vì để biến một ký bắp, đậu nành thành cà phê cần tới 0,15 kg caramel. Caramel, ngoài chức năng tạo màu, vị, còn để át mùi đậu, bắp, cộng thêm trộn đường hóa học giá rẻ. (Thông tin này đã có nhiều trên báo chí, truyền thông). Lúc này, cà phê sẽ rất ngọt, nên phải dùng ký – ninh để cân bằng vị vì ký ninh rất đắng. Hoặc, có thể họ thay ký – ninh bằng một số hóa chất tạo độ đắng bán sẵn…

Còn muốn tạo độ béo, họ dùng bơ công nghiệp, để cô đậm đặc họ dùng một chất gọi là CNC (chất hóa học dùng trong quá trình hồ vải), chất tạo bọt dùng trong sản xuất xà bông tẩy rửa, chất tạo mùi thơm (sữa, ca cao, cà phê)…” (vietnamnet.vn). Thế là có cà phê đậm thôi!

Ly cà phê nguyên chất màu nâu, ít đậm có thể bị xem là cà phê nhạt, kém chất lượng là thế!

Và cũng lạ, cà phê ở Việt Nam thì không phải thứ hiếm gì với ai. Rất gần gũi nhưng trớ trêu, lại trở nên dị biệt với nhiều người ghiền cà phê đậm kia. Một lẽ, cà phê nguyên chất từ hạt rang, xay ra và chế biến bình thường, theo tiêu chuẩn phổ biến và truyền thống, một kg cà phê bột đạt khoảng 40 phin tương đương 40 ly café. Thế nhưng ly cà phê nguyên chất này vẫn trở thành thứ xa lạ với dân ghiền. Nó bị coi là thứ cà phê yếu ớt, loãng, nhạt và tạo nên một thất vọng ghê gớm đối với họ. Thay vì đen đậm, nó là đen nâu cánh dán, thay vì thơm nức mũi nó chỉ thơm nhẹ và êm, thay vì đắng gắt nó chỉ đắng dịu, có khi chua thanh nếu nhiều hạt cà phê Arabica trong đó. Thay vì uống vào là sốc lên nó chỉ tạo nên sự tỉnh táo nhẹ nhàng…Nói tóm lại, với “giới ghiền cà phê đậm” nó là thứ bị hồ nghi, bị kết tội. Và họ sẽ lạnh nhạt, quay lưng lại với nó. Rồi mọi thứ, những người tạo ra nó với – công thức “đơn giản chỉ là cà phê” kia phải gánh chịu tất cả và lao đao khổ sở vì khó bán được sản phẩm của mình.

Chung quy, cái loãng của cà phê đó – “cà phê chỉ toàn là cà phê” kia hoàn toàn không có tội, có chăng nó chỉ là bị đánh tráo khái niệm: cà phê pha tạp là cà phê đậm, cà phê mạnh, cà phê đích thực. Còn cà phê nguyên chất trở thành cà phê nhạt, không đáng giá. Chỉ thế mà thôi!
Lê Thọ – Công ty TNHH MTV Smartbuy

Chia sẻ